دندانپزشکی سالمندان

دندانپزشکی سالمندان: ارایه مراقبتهای دندانپزشکی به افراد سالمند شامل تشخیص، پیشگیری و درمان مشکلات ناشی فرآیند پیری و یا بیماری های مرتبط با پیری است که بایستی به عنوان عضوی از تیم سلامت در همکاری با سایر رشته ها انجام شود.

جمعیت دنیا به سرعت در حال سالخورده شدن است و بخش بزرگی از این تغییر در کشورهای در حال توسعه در حال شکل گیری است.

طبق پیش بینی های بخش جمعیت سازمان ملل متحد نسبت جمعیت سالمند در جهان از 10 درصد در سال 2007 به 21 درصد در سال 2050 افزایش خواهد یافت(سازمان ملل متحد؛ 2006 ).

ایران نیز، اگرچه در این راه نسبت به کشورهایی مثل چین و کره متأخر محسوب می شود(سازمان ملل متحد؛ 2007 ) اما در پی تغییرات وسیع و سریع دموگرافیک طی دو دهه اخیر به سرعت به

سمت پیری پیش می رود.

در اغلب جوامع و از جمله ایران مرز قراردادی 60 سال سن، یعنی زمانی که فرد از خدمت بازنشسته می شود، آغاز سالمندی را نشان می دهد و به همین دلیل افراد 60 ساله و بالاتر به عنوان سالمندان یک کشور شناخته می شوند.

سازمان بهداشت جهانی افراد را بر اساس گروه های زیر طبقه بندی

کرده است:

●افراد دارای سنین بین 60 تا 75 سال: سالمند

●افراد دارای سنین بین 76 تا 90 سال: پیر

●افراد دارای سنین بالای90 سال: خیلی پیر

 

تغیییرات سیستم دهان و دندان

شکل ظاهری و ساختار دندان تغییر می کند و به سمت تیرگی یا زرد شدن می رود.

در گذشته تصور می شد فرایند پیری عامل اصلی تخریب تدریجی پریودونشیوم است ولی امروزه مشخص شده است که بیماری پریودنتال یک وضعیت پاتولوژیک است و افزایش سن تنها ریسک تغییرات تخریبی پریودونشیوم را افزایش می دهد.

انجام مطالعات مختلف > با افزایش سن کارایی جویدن کم و مدت زمان بلع افزایش می یابد.

به دلیل مصرف داروهای مختلف؛ اکثر سالمندان دچار خشکی دهان هستند.

با افزایش سن توان تشخیص شوری و تلخی کاهش می یابد و شیرینی و ترشی تغییری نمی کند.

اختلالات روانی باعث کاهش بهداشت دهان و کاهش مصرف آب و غذا خواهد شد.

سرطان دهان

مهمترین ریسک فاکتور سرطان دهان سن بالا است.

روش پیشگیری اولیه از سرطان وجود ندارد.

تنها اجتناب از ریسک فاکتورهای شناخته شده الکل و دخانیات و تاکید بر برنامه های پیشگیری از سیگار در مدارس و محل های عمومی و پوشش بیمه ای ترک دخانیات و کنترل عوامل اجتماعی استعمال دخانیات مؤثر می باشند.

افزایش حجم لثه به واسطه ی دارو:

- داروهای ضد تشنج: فنی تویین

- داروهای مهارکننده ی سیستم ایمنی: سیکلوسپورین A

  • افزایش      حجم لثه بدلیل سوء تغذیه(کمبود ویتامین C)
  • وقوع      خونریزی زیر پوستی در سالمندان به دلیل آسیب پذیری بیشتر عروق خونی است.

 

 

گرد آورنده : دکتر نعیم الهایی دندانپزشک مرکز بهداشت

مرجع: کتاب ملی سلامت دهان و دندانپزشکی اجتماعی